Hoa mai vàng là loại cây không thế thiếu trong ngày tết miền Nam. Cũng tương tự như hoa anh đào của miền Bắc. Đây là loại cây mang tính biểu tượng, đặc trưng của ngày Tết.

Trong không khí hân hoan đón khi ngày năm mới đang cận kề như thế này, ắt hẳn nhiều gia đình đã sắm sửa, trang hoàn đẩy đủ cho gia đình của mình. Cùng tìm hiểu xem hoa mai vàng là loại cây như thế nào và cách chăm sóc như thế nào qua bài viết dưới đây.

Nguồn gốc và ý nghĩa của Hoa mai vàng ngày Tết

Nguồn gốc của cây Hoa mai vàng

Theo tích xửa kể lại, ngày xưa ở một ngôi làng nọ, có một cố gái tên Mai. Cô là con gái duy nhất của một gia đình chuyên làm nghề săn quái vật. Sau khi bố mẹ cô già yếu, cô tiếp tục làm công việc giúp bảo vệ người dân khỏi các loài quái vậy hung ác. 

Nhưng đến một ngày, cô đi săn và bị quái vật quấn đến chết.Tiếc thương và biết ơn hành động của cô gái. Người dân đã cầu xin ông Táo xin với Ngọc Hoàng cho Mai được trở lại. Thương tình, Ngọc Hoàng cho phép cô gái trở lại nhân gian trong 9 ngày Tết bên gia đình.

Đến khi bố mẹ cô mất, cô không về nữa mà hóa thành một loài cây với hoa vàng rực. Và đặc biệt chỉ nở rộ trong 9 ngày Tết. Người dân sau đó đã lấy tên cô đặt cho loài hoa này.

Hoa mai vàng là loài cây có nguồn gốc hoang dại. Xuất hiện nhiều trung các khu rừng ở miền Trung và Nam Có thể sinh trưởng với tuổi thọ rất lâu, đôi khi lên đến 100 tuổi. 

hoamaivang2

Cây mai vàng rực rỡ là loài hoa không thể thiếu trong các gia đình vào mỗi dịp Tết

Ý nghĩa hoa mai vàng

Không phải ngẫu nhiên mà hoa mai vàng được xem là biểu tượng của mùa xuân. Trong tự nhiên, hoa mai vàng là loại cây thường tự rụng lá vào cuối mùa đông. Và đâm chồi, nảy lộc, nở hoa vào ngay đầu mùa Xuân. Trùng với thời gian Tết truyền thống. Có lẽ chính vì đặc tính này mà người dân tin rằng, hoa mai vàng là biểu tượng cho sự sinh sôi, nảy nở, rủ bỏ những thứ cũ để bắt đầu một năm mới nhiều may mắn hơn.

Không chỉ vậy, sắc vàng rực rỡ của hoa còn là màu của vàng bạc, châu báu. Là màu của sự thịnh vượng, giàu sang phú quý. Người ta quan niệm rằng, nên có một chậu mai nở vàng rực trong nhà ngày Tết. Nó sẽ như một cây treo đầy châu báu đem lại may mắn cả năm cho gia chủ.

Hoa mai vàng được xem là đặc trưng của mùa Xuân, biểu tượng của sự giàu sang và phú quý.

Hoa mai vàng càng có nhiều cánh, càng nở rộ lâu trong mấy ngày Tết sẽ càng may mắn. Chính vì thế không ít người bỏ công ra săn lùng, tìm mua các giống mai hiếm, đẹp chỉ để chơi mấy ngày xuân.

hoamaivang3

Đấy là loài cây tượng trưng cho sự giàu sang, phú quý. may mắn

Các giống hoa mai vàng

Ước tính trên thế giới có cả thảy 24 loại cây thuộc họ mai, tức là thuộc chi họ Ochna (Ochnaceae). Riêng ở Việt Nam hiện nay được biết đến tổng 18 loại. Mỗi loài có nhiều đặc điểm khác nhau nhưng bao gồm các loại chính sau đây:

1. Hoa mai vàng 5 cánh:

Ở Việt Nam, hoa mai vàng 5 cánh được xem là loại mai nguyên thủy nhất. Đại diện cho tất cả loại mai. ban đầu loại mai này thường được tìm thấy trong tự nhiên. Ở các vùng rừng núi miền Trung (Từ Đà Nẵng, Quảng Nam cho đến Khánh Hòa) và trên dãy trường Sơn. 

Trong các loại hoa mai vàng 5 cánh, lại còn được chia ra nhiều loại khác như:

  • Mai Châu: Đây là loại mai khá phổ biến. Hoa có 5 cánh, to và dày, màu vàng tươi rất đẹp. Thường được thấy ở miền Nam. Có nơi còn mọc thành cả cánh rừng, phủ khắp núi như núi Mai Lĩnh. Mai Châu cũng là loại hoa mai vàng thường rất được ưa chuộng vào các dịp Tết

  • Mai liễu: Cũng thuộc loài hoa mai vàng 5 cánh. Nhưng mai liễu có cành nhánh mềm mại, rũ xuống như cây liễu. Hoa nở đầy cành phất phơ theo chiều gió, nhìn rất đẹp mắt.

  • Mai chùm gửi: Đây là loại hoa mai mai có thân cứng, ở phía đầu cành thường nổi lên các u to. Xung quanh các khối u này có hoa và chồi non mọc chi chích. Khi hoa nở thường tạo thành các bó hoa lơn vàng rực rất đẹp. Loai hoa mai vàng này còn được gọi là” mai tỳ bà”. Hay “mai vương” nghĩa là vua các loài mai. 

  • Mai tứ quý: Loài mai này còn có tên gọi khác là nhị độ mai, nghĩa là mai nở hai lần. Ban đầu hoa vẫn nở 5 cánh màu vàng nhưng khi rụng đi để lại đài hoa đỏ thẫm màu đỏ. Cái tên tứ quý cũng nói lên rằng đây là loại mai có thể nở cả bốn mùa Xuân, Hạ Thu, Đông. Nhưng cũng vì vậy mà mai tứ quý không được ưa chuộng bằng các loại mai chỉ nở hoa vào mùa xuân.

hoamaivang4

Hình dạng hoa mai với 5 cánh thường thấy

2. Hoa mai vàng nhiều cánh:

Hoa mai vàng nhiều cánh thông hường là các loại đột biến từ mai 5 cánh. Đó có thể do tự nhiên hoặc nhân tạo. Đạc điểm chung của các loại mai này là số lượng cánh hoa nhiều. Từ 9 cánh đến 12 – 24, thậm chí là 70 –  80 cánh. Cá biệt, còn có loại mai Bến Tre với số lượng cánh lên đến 120 – 150.

hoamaivang5

Loài hoa mai Bến Tre có số lượng cánh lên đến 150

Cách chăm sóc hoa mai vàng?

Vì ý nghĩa là giá trị tinh thần mà loại hoa này mang lại, trong khí Tết đang cận kể, điều mà nhiều người ắt hẳn đang băn khoăn là cách trồng hoa mai vàng. Cách chăm sóc mai vàng ra hoa đúng tết. Một số yếu tố mà bạn cần lưu ý như sau:

1. Lưu ý nhiệt độ và đất trồng:

Nhiệt độ chính là nhân tố quan trọng. Ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và cả ra hoa của cây. Nhiệt độ tốt nhất dành có mai là khoảng 25 -30 độ. Nếu đảm bảo được yếu tố này thì cây sẽ ra hoa đúng lúc. Bạn cần chú ý nếu nhiệt độ quá lạnh sẽ khiến hoa nở muộn, thậm chí là không nở. Còn nhiệt độ nóng bức sẽ làm cây ra hoa sớm hơn. 

Một yếu tố khác khi chăm sóc hoa mai vàng đó chính là đất trồng. Cần đảm bảo đất trồng cây luôn tươi xốp, không bị ngập úng. Bạn cũng có thể bổ sung phân bón cho cây nhưng cần chú ý liều lượng.

2. Tuốt lá cây

Trong tự nhiên, cây mai sẽ ra hoa khi rụng hết lá già. Và đối với dân chơi mai ngày Tết, để cây ra hoa đúng thời điểm, biện pháp tuốt lá mai được sử dụng. Mục đích là để cây dồn hết dinh dưỡng thúc đẩy quá trình đâm chồi mới và hoa. 

Thông thường việc tuốt lá mai sẽ được tiến hành giữa tháng 12 âm lịch. Nhưng nó cũng phụ thuộc khá nhiều vào tình trạng cây để có thể canh cho hoa nở chính xác. 

hoamaivang6

Người chơi mai nên chú ý thời gian tuốt lá để cây ra hoa đúng thời điểm

Cách xác định thời gian tuốt lá mai:

Đầu tiên là căn cứ vào hình dạng mầm hoa. Mầm hoa thường mọc ra từ nách lá vào giai đoạn tháng 5, tháng 6. Và tiếp tục phát triển đến tháng 12 âm lịch. Nếu quan sát thấy mầm hoa phát triển đủ thời gian với hình dạng như quả trứng. Và có 2 – 3 lớp vỏ bọc bên ngoài thì tuốt lá cách Tết khoảng 13 – 14 ngày. Ngược lại, nếu hình dạng mầm hoa còn thoi nhọn, có 3 – 4 lớp vỏ trấu bên ngoài thi bạn nên tuốt lá trước 15 tháng Chạp.

Căn cứ vào tình hình của thời tiết. Điều kiện nắng tốt, nhiệt độ không khí cao làm quá trình ra hoa diễn ra nhanh hơn. Ngược lại, điều kiện lạnh khiến quá trình này chậm lại. Bạn nên cân nhắc để lựa chọn thời điểm tuốt lá cho thích hợp

Bên cạnh đó, cây sinh trưởng mạnh, cành lá tươi tốt thường sẽ có thởi gian ra hoa chậm hơn. Do đó cần tuốt lá sơm hơn. Ngoài ra, nó còn phụ thuộc vào chủng loại hoa mai.

hoamaivang7

Các loài mai khác nhau sẽ có thời điểm ra hoa khác nhau

Muban.net hy vọng với những kiến thức trên đây sẽ giúp bạn có thêm kinh nghiệm cần thiết để có một cây mai chưng Tết đẹp hoàn hảo. Chúc bạn và gia đình có một cái Tết thật ấm áp và nhiều điều may mắn trong năm mới.

>>> Xem thêm: Món ăn Tết miền Nam không thể thiếu trong mâm cỗ

Hoàng Triều – Content Writer